Có một câu hỏi tôi nghĩ bất cứ ai làm Affiliate nghiêm túc rồi cũng phải tự trả lời. Làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm, mình có nên giới thiệu nó cho khách?

Thoạt nghe, câu hỏi ấy có vẻ đơn giản. Affiliate là công việc kết nối người có nhu cầu với sản phẩm phù hợp. Nếu thông tin đúng, sản phẩm tốt, người mua hài lòng thì chuyện người giới thiệu đã trực tiếp sử dụng hay chưa có thật sự quan trọng? Nhưng càng nhìn công việc này như một hoạt động kinh doanh lâu dài, tôi càng thấy câu trả lời không thể chỉ gói trong hai chữ có hoặc không.

Một đường link có thể tạo ra hoa hồng. Cũng chính đường link ấy có thể khiến người khác tin một lời khuyên, bỏ tiền và đặt kỳ vọng vào thứ họ chưa hiểu hết. Nếu sự kỳ vọng đó bị đặt sai chỗ, khoản hoa hồng có thể vẫn về tài khoản. Còn sự tin tưởng thì không dễ lấy lại.

Vì vậy, điều tôi muốn bàn hôm nay không phải là cách bán được thật nhiều khi chưa biết sản phẩm. Tôi muốn nói về cách làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm mà vẫn giữ được sự trung thực. Và quan trọng hơn, biết lúc nào nên dừng lại.

Có lúc tôi cũng nghĩ bán được là đã giỏi

Khi nói về Affiliate, người ta thường nhắc đến sự tự do, khả năng làm việc qua Internet và cơ hội tạo thu nhập mà không phải tự sản xuất hàng hóa. Những điều ấy có sức hút thật. Tôi cũng hiểu cảm giác hào hứng khi nhận ra một người bình thường có thể dùng kiến thức, nội dung và khả năng kết nối để tham gia kinh doanh online.

Vấn đề là sự hào hứng ban đầu đôi khi khiến ta đặt nhầm câu hỏi. Thay vì hỏi sản phẩm có giúp được người mua không, ta hỏi chương trình nào trả hoa hồng cao hơn. Thay vì tìm hiểu trải nghiệm sau mua, ta chỉ quan tâm trang bán hàng có chuyển đổi tốt không. Thay vì muốn biết khách phù hợp với ai, ta tìm một câu nói đủ hấp dẫn để ai cũng muốn nhấp.

Tôi không xem việc kiếm tiền là sai. Một công việc kinh doanh không có lợi nhuận thì khó tồn tại. Nhưng kiếm được tiền và tạo ra giá trị không phải lúc nào cũng tự động đi cùng nhau. Nếu chỉ dùng doanh số để xác nhận mình đã làm đúng, có ngày ta sẽ đánh đổi thứ lớn hơn mà không nhận ra.

Chính suy nghĩ đó khiến tôi quan tâm nhiều hơn đến chất lượng của một lời giới thiệu.

Chưa từng dùng không đồng nghĩa với không hiểu

Tôi không đồng ý với quan điểm rằng chỉ ai đã mua và dùng sản phẩm mới được quyền làm Affiliate. Nếu áp dụng nguyên tắc ấy một cách cứng nhắc, nhiều người có chuyên môn thực sự sẽ không thể giúp khách hàng so sánh những giải pháp họ chưa trực tiếp sở hữu.

Một người am hiểu phần mềm quản lý có thể phân tích tính năng, bảng giá, điều kiện sử dụng và sự khác biệt giữa các nhà cung cấp dựa trên tài liệu đáng tin cậy. Một người hiểu nhu cầu của doanh nghiệp nhỏ có thể giúp chủ doanh nghiệp đặt đúng câu hỏi trước khi chọn công cụ. Họ vẫn tạo ra giá trị dù chưa mua mọi sản phẩm được nhắc đến.

Tuy nhiên, có một ranh giới rất rõ. Hiểu thông tin về sản phẩm không giống với có trải nghiệm thực tế. Tôi có thể nói một phần mềm công bố hỗ trợ tính năng nào. Nhưng không thể khẳng định nó vận hành mượt mà sau sáu tháng nếu chưa kiểm chứng. Tôi có thể so sánh chính sách hoàn tiền. Nhưng không nên kể như mình từng được hoàn tiền trong khi điều đó chưa xảy ra.

Nói ngắn gọn, chưa dùng không phải vấn đề lớn nhất. Vấn đề là để người đọc tưởng mình đã dùng.

Lấy một ví dụ gần gũi

Một chủ cửa hàng hỏi tôi về công cụ gửi email tự động. Nếu chưa từng dùng công cụ đó, tôi vẫn có thể giúp họ đọc bảng giá, so sánh số lượng liên hệ được hỗ trợ và xem hệ thống có kết nối với nền tảng bán hàng của họ hay không. Nhưng tôi không thể hứa rằng việc thiết lập sẽ dễ dàng. Hoặc bộ phận hỗ trợ sẽ giải quyết vấn đề trong vài phút. Đó là hai chuyện khác nhau. Một bên là việc tổng hợp thông tin có thể kiểm tra. Bên kia là trải nghiệm cần thời gian mới xác nhận được. Làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm đòi hỏi mình phân biệt hai phần ấy, rồi để khách hàng tự quyết trên cơ sở thông tin rõ ràng, thay vì mượn sự tự tin của người giới thiệu để lấp vào những khoảng trống.

Sự trung thực nằm trong từng cách diễn đạt

Có những câu nghe qua rất tự nhiên, nhưng chỉ cần đổi một vài chữ là ý nghĩa đã khác. “Tôi thấy sản phẩm này dễ dùng” hàm ý tôi đã có trải nghiệm. “Qua video giới thiệu, giao diện trông khá đơn giản, nhưng tôi chưa tự dùng thử” lại nói rõ cơ sở nhận xét. “Đây là lựa chọn tốt nhất” là một lời khẳng định rộng. “Đây có thể là lựa chọn phù hợp nếu bạn ưu tiên chi phí thấp” giúp người đọc hiểu điều kiện của lời khuyên.

Tôi luôn nghĩ cách dùng từ là nơi đạo đức kinh doanh xuất hiện rõ nhất. Không phải lúc nào ta cũng phải viết những lời cảnh báo dài dòng. Đôi khi chỉ cần thành thật rằng mình chưa trực tiếp sử dụng. Những gì biết được đến từ tài liệu chính thức, phản hồi của người dùng hay một buổi xem thử sản phẩm.

Điều đáng nói là cách trình bày như vậy không nhất thiết làm khách hàng mất hứng. Người đọc trưởng thành thường không đòi một người giới thiệu biết hết mọi thứ. Họ cần biết chỗ nào là thông tin đã xác minh. Chỗ nào là suy đoán và chỗ nào họ nên tự kiểm tra trước khi quyết định.

Nếu muốn xây dựng thương hiệu cá nhân

Tôi tin ta phải tập nói câu “điều này tôi chưa biết” một cách bình thản.

Làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm, tôi công khai liên kết Affiliate của mình. Và tôi có thể nhận hoa hồng nếu người đọc mua qua liên kết đó. Thông tin này không làm một sản phẩm trở nên kém giá trị. Nó chỉ giúp người đọc hiểu mối quan hệ giữa lời giới thiệu và lợi ích của người viết. Điều khiến tôi lo hơn là khi người làm nội dung cố giữ vẻ khách quan tuyệt đối. Nhưng lại giấu động cơ kiếm tiền phía sau. Trong kinh doanh, minh bạch không có nghĩa là tự phủ nhận công sức của mình. Nếu tôi dành thời gian nghiên cứu, so sánh và giải thích để khách hàng tiết kiệm công sức, việc nhận một khoản hoa hồng phù hợp là điều bình thường. Nhưng khoản tiền ấy phải đến sau giá trị mà tôi cố gắng tạo ra. Chứ không thể là lý do để tôi bỏ qua những điều khách cần biết.

Tôi muốn biết gì trước khi giới thiệu một sản phẩm?

Thay vì bắt đầu bằng câu hỏi hoa hồng bao nhiêu, tôi muốn hiểu sản phẩm giải quyết vấn đề gì. Dành cho ai và không dành cho ai. Một công cụ tốt với doanh nghiệp có đội ngũ kỹ thuật chưa chắc thích hợp cho người mới mở cửa hàng. Một khóa học có nhiều kiến thức vẫn có thể quá khó với người chưa có nền tảng.

Sau đó là những điều ít hấp dẫn hơn nhưng lại quan trọng trong đời sống thực tế. Tổng chi phí, phí gia hạn, điều kiện hủy, thời gian hỗ trợ, giới hạn tính năng và chính sách hoàn tiền. Tôi cũng muốn đọc nhận xét từ nhiều phía, không chỉ những lời khen nằm ngay trên trang bán hàng.

Làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm, tôi nên kiểm chứng bằng bản dùng thử, tài khoản demo hoặc một đơn hàng nhỏ. Nếu không thể, cần ghi rõ giới hạn đánh giá. Với những sản phẩm liên quan đến sức khỏe, tài chính hay quyết định có rủi ro lớn, tiêu chuẩn kiểm chứng phải cao hơn nhiều. Có những thứ không nên giới thiệu chỉ dựa vào lời quảng cáo, dù hoa hồng hấp dẫn đến đâu.

Đó không phải công thức bảo đảm sẽ chọn đúng mọi lần. Nó chỉ giúp tôi giảm khả năng biến sự thiếu hiểu biết của mình thành chi phí của khách hàng. Có một việc tôi muốn người mới chú ý.

Đừng chỉ nghiên cứu sản phẩm, hãy nghiên cứu hoàn cảnh sử dụng

Một phần mềm có mười tính năng rất hay vẫn có thể vô ích với người chỉ cần giải quyết một công việc đơn giản. Một khóa học đầy đủ nội dung chưa chắc phù hợp với người đang thiếu thời gian thực hành. Khi đặt mình vào vị trí khách hàng, tôi muốn hỏi: họ đang gặp khó khăn nào? Đã thử giải pháp gì? Ngân sách đến đâu? Và họ có đủ nguồn lực để áp dụng sau khi mua hay không? Những câu hỏi ấy có vẻ làm quá trình bán hàng chậm hơn. Nhưng đổi lại giúp lời giới thiệu cụ thể hơn. Tôi muốn một người đến với bài viết của mình cảm thấy họ được giúp để lựa chọn. Chứ không bị đẩy đến một quyết định khi chưa kịp hiểu bản thân cần gì.

Có những khoản hoa hồng tôi không muốn đánh đổi

Khi làm Affiliate, rất dễ nghĩ rằng mỗi lần từ chối một chương trình là đang bỏ tiền trên bàn. Nhưng thử nhìn rộng hơn một chút. Nếu một sản phẩm không phù hợp khiến người mua mất niềm tin, những bài viết sau này của mình còn giá trị gì với họ?

Tôi không nói mọi lời giới thiệu sai đều dẫn đến hậu quả nghiêm trọng. Có lúc sản phẩm thay đổi. Có lúc khách hàng hiểu khác kỳ vọng. Có lúc thông tin ở thời điểm đăng bài đã không còn đúng. Vì vậy, trách nhiệm của người giới thiệu không phải là bảo đảm mọi người đều hài lòng tuyệt đối. Trách nhiệm là không cố tình che giấu điều mình biết, không thổi phồng điều mình chưa kiểm chứng. Và sẵn sàng cập nhật khi có thông tin mới.

Đặt mình vào vị trí một doanh nhân, tôi coi uy tín như một loại vốn. Tiền quảng cáo có thể mua thêm lượt tiếp cận. Nhưng không thể ép người khác tin mình lần thứ hai. Hoa hồng có thể đo theo tháng. Còn tác động của một lời hứa sai có thể kéo dài lâu hơn thế.

Nhiều lúc, quyết định không gắn link mới là quyết định kinh doanh có giá trị.

Chi phí của sự nghi ngờ

Làm Affiliate khi chưa dùng sản phẩm, có phép tính ít ai đưa vào báo cáo Affiliate. Một lần giới thiệu thiếu cẩn trọng có thể không gây ra phản ứng ngay lập tức. Khách hàng vẫn im lặng, vẫn nhận email, thậm chí vẫn theo dõi trang của bạn. Nhưng đến lần sau, họ sẽ đọc lời khuyên với tâm thế dè chừng hơn. Ta khó đo được cảm giác ấy bằng một bảng thống kê chuyển đổi. Nó chỉ bộc lộ khi khách hàng không quay lại, không giới thiệu bạn cho người quen. Hoặc không còn muốn nghe những đề xuất mới. Tôi không muốn xây dựng kinh doanh online trên một nền tảng mà mọi đơn hàng đều phải đánh đổi thêm một chút tín nhiệm. Nếu buộc phải chọn, tôi muốn có ít lời giới thiệu hơn. Nhưng mỗi lời đều có lý do để tồn tại.

Hiệu quả của kinh doanh online không chỉ nằm ở đơn hàng

Khi chia sẻ về kinh doanh online, tôi không muốn mọi người chỉ nhìn vào khả năng tạo thu nhập qua Internet. Điều có ý nghĩa hơn là khả năng xây dựng một hệ thống tạo giá trị một cách lặp lại, để nội dung hôm nay vẫn có ích cho người đọc vào một thời điểm khác.

Một bài viết trả lời đúng thắc mắc có thể giúp khách tiết kiệm hàng giờ tìm hiểu. Một video giải thích rõ ưu điểm và giới hạn của công cụ có thể giúp một chủ doanh nghiệp tránh mua nhầm. Một danh sách sản phẩm được lựa chọn cẩn thận có thể khiến người đọc quay lại khi phát sinh nhu cầu mới. Đó là kiểu hiệu quả tôi muốn theo đuổi trong công việc kinh doanh online của mình.

Tất nhiên, nội dung tử tế không tự động đem lại doanh thu. Vẫn cần hiểu thị trường, biết làm SEO, phân phối nội dung. Đo lường chuyển đổi và lựa chọn mô hình phù hợp. Nhưng khi tất cả những kỹ năng ấy được đặt trên nền tảng trung thực, việc tăng trưởng mới có cơ hội trở thành một hoạt động kinh doanh bền vững thay vì một chuỗi chiến dịch ngắn hạn.

Đối với tôi, Affiliate đáng làm chính vì nó có thể trở thành một phần của hệ thống ấy. Chứ không chỉ là cách kiếm tiền từ vài cú nhấp chuột.

Đó cũng là điều tôi muốn nhấn mạnh khi nói về khóa học Affiliate mà mình đang cung cấp.

Học Affiliate không nên chỉ là học cách lấy link, viết nội dung rồi chờ hoa hồng

Người bắt đầu cần học cách nhìn một thị trường, hiểu nỗi lo của khách hàng. Chọn sản phẩm có căn cứ và biết kiểm tra hiệu quả bằng những chỉ số có ý nghĩa. Khi nội dung được xây dựng từ hiểu biết thật, người làm kinh doanh online sẽ bớt lệ thuộc vào những câu quảng cáo nghe hấp dẫn nhưng không tạo được giá trị lâu dài. Tôi không xem một khóa học là chiếc vé bảo đảm thu nhập. Không ai có thể hứa kết quả giống nhau cho những người có xuất phát điểm, thời gian và khả năng thực hành khác nhau. Nhưng một lộ trình học tập nghiêm túc có thể giúp chúng ta tránh phải mò mẫm mãi với những câu hỏi cơ bản. Để dành nhiều thời gian hơn cho việc kiểm chứng và phục vụ đúng người.

Đừng để nỗi sợ thiếu trải nghiệm khiến bạn đứng yên

Tôi cũng muốn nói điều này với những người mới bắt đầu. Đừng hiểu sự cẩn trọng thành yêu cầu phải biết tất cả trước khi làm. Nếu chờ đến khi đã sử dụng mọi sản phẩm, đọc hết mọi tài liệu và hiểu hoàn toàn mọi nhu cầu khách hàng, có lẽ chúng ta sẽ chẳng bao giờ đăng bài đầu tiên.

Bạn có thể bắt đầu bằng nội dung giải thích khái niệm, so sánh những thông tin công khai. Hướng dẫn người đọc cách đặt câu hỏi trước khi mua. Bạn cũng có thể chia sẻ hành trình tự học, nêu rõ điều mình đã thử và điều mình chỉ mới nghiên cứu. Giá trị không nhất thiết đến từ việc luôn có câu trả lời. Đôi khi nó đến từ khả năng giúp người khác hỏi đúng câu hỏi.

Điều quan trọng là để phạm vi lời khuyên không vượt quá phạm vi hiểu biết. Khi đã đủ điều kiện trải nghiệm sâu hơn, hãy quay lại cập nhật bài cũ. Khi nhận ra đánh giá trước đó chưa chính xác, hãy sửa nó công khai. Một thương hiệu cá nhân có thể trưởng thành cùng kiến thức của người xây dựng.

Không cần xuất phát với hình ảnh chuyên gia biết tuốt.

Hãy xuất phát với thái độ của người có trách nhiệm

Còn khi đã làm Affiliate một thời gian mà vẫn băn khoăn: nên chọn sản phẩm nào? Nên viết gì? Và vì sao nội dung có người xem nhưng ít người mua? Tôi nghĩ đôi khi một cuộc trao đổi trực tiếp sẽ hữu ích hơn việc tiếp tục tìm thêm mẹo trên mạng. Đó là lý do tôi muốn nhắc đến chương trình coaching 1-1 Affiliate của mình. Người tham gia có thể dùng cơ hội trao đổi để nhìn lại cách họ chọn thị trường, trình bày lời giới thiệu và xây dựng niềm tin với nhóm khách hàng đang phục vụ. Tôi không muốn biến coaching thành lời hứa rằng chỉ sau vài buổi mọi thứ sẽ thay đổi. Điều quan trọng hơn là có người cùng đặt câu hỏi đúng, nhận diện điểm yếu trong cách làm và tự chịu trách nhiệm với những bước tiếp theo. Trong kinh doanh, sự tiến bộ thật thường bắt đầu từ một vấn đề được nhìn rõ. Không phải từ một lời động viên thật lớn.

Cuối cùng, điều đáng bán nhất là sự rõ ràng

Vậy Affiliate có nên bán thứ mình chưa từng sử dụng? Câu trả lời của tôi là có thể, nhưng không được giả vờ rằng mình đã trải nghiệm. Có thể giới thiệu dựa trên nghiên cứu nghiêm túc. Nhưng phải phân biệt dữ kiện với cảm nhận cá nhân. Có thể nhận hoa hồng. Nhưng nên nói rõ lợi ích tài chính ấy để người đọc hiểu bối cảnh lời giới thiệu.

Nếu chưa đủ thông tin để đánh giá một cách công bằng, đừng vội bán. Nếu sản phẩm không hợp với người đang hỏi, hãy nói thật. Nếu chỉ biết đến ưu điểm từ quảng cáo, hãy tiếp tục tìm hiểu. Thay vì biến những lời quảng cáo ấy thành trải nghiệm của bản thân.

Tôi chọn cách nhìn này không phải vì nó dễ hơn. Trái lại, nhiều lúc nó buộc mình chậm lại. Nhưng khi nghĩ đến chặng đường dài của một thương hiệu cá nhân và một công việc kinh doanh online, tôi thấy sự chậm ấy đáng giá.

Bạn không cần phải hoàn hảo để bắt đầu làm Affiliate

Chỉ cần đủ trung thực để người khác biết họ đang nhận lời khuyên từ đâu. Bởi thứ khiến khách hàng quay lại không phải là việc bạn luôn nói sản phẩm tốt thế nào. Mà là cảm giác họ có thể tin bạn ngay cả khi bạn nói: sản phẩm này chưa chắc dành cho bạn.

Facebook: Nguyễn Hữu Tuyên

Fanpage: Nguyễn Hữu Tuyên

YouTube: Tuyen MKT

Cộng đồng đào tạo miễn phí: Skool HERO AFFILIATE

“Bạn không cần bắt đầu khi đã hoàn hảo. Hãy bắt đầu để được hoàn hảo từng ngày.”

Đọc cuốn sách truyền cảm hứng “Bí mật của các đại gia phố ON” của Nguyễn Hữu Tuyên tại đây: https://www.huutuyen.com/Ebook